Dönüştürülebilir tahvil

Ne demek

Dönüştürülebilir tahvil, geri ödenmek yerine paya dönüşme hakkı taşıyan bir borçtur; dönüşüm genellikle bir sonraki fiyatlanmış turda gerçekleşir. Her borç gibi bir faiz oranı ve bir vadesi vardır ve neredeyse her zaman bir değerleme tavanı, bir iskonto veya ikisini birden taşır. Faiz çoğunlukla nakit ödenmez, birikir ve anapara ile birlikte dönüşür, dolayısıyla dönüşen tutar başlangıçta verilenden fazladır. Faiz genellikle nakit ödenmez, birikir ve anapara ile birlikte dönüşür, dolayısıyla dönüşen tutar verilenden büyüktür.

Neden önemli

İşler kötü gittiğinde SAFE'ten ayrılır ve önemli olan da tam olarak o andır. Vadesi gelen ve hâlâ fiyatlanmış tur yapmamış bir şirketin bilançosunda geri ödenebilir bir borç durur; bu, alacaklıya mümkün olan en kötü anda pazarlık gücü verir. Buna karşılık dönüştürülebilir tahvil Amerika dışında hukukçular ve siciller tarafından daha iyi tanınır ve birçok Avrupa ülkesinde yerel karşılığı, hukuk sisteminin beklediği araçtır. Ayrıca faiz biriktiği için bekleyen bir tahvil zamanla daha fazla pay satın alır, bu da geciken bir turun sessiz bir maliyetidir.

Hesap örneği

Bir yatırımcı 4 milyon EUR tavan, yüzde 20 iskonto ve yüzde 8 faizle 200.000 EUR veriyor. On sekiz ay sonra şirket 8 milyon EUR pre-money ile fiyatlanmış tur yapıyor. Yaklaşık 24.000 EUR faiz birikmiştir, yani 224.000 EUR dönüşür. İskonto 6,4 milyon EUR üzerinden dönüşüm verir, tavan 4 milyon EUR verir; tavan uygulanır. Yatırımcı şirket 4 milyon EUR değerindeymiş gibi pay alır ve aynı para için yeni tur yatırımcısının iki katı pay elde eder. Aynı tahvil iki yıl daha beklerse fark açılır: yüzde 8 bileşik faizle 200.000 EUR ikinci yılın sonunda yaklaşık 234.000 EUR'ya çıkar, yani dönüşmeden bekleyen bir tahvil sahibine sessizce başlangıçta göründüğünden büyük bir pay satın alır.

Sık yapılan hata

Faizi ayrıntı saymak. Yüzde 8 üzerinden iki yıl, dönüşen tutarı yaklaşık yüzde 16 artırır ve bu, iskonto pazarlıklarının çoğundan daha büyük bir etkidir. İkinci hata çok kısa bir vadedir: tur gelmeden vade dolarsa, finansman bulamamış bir şirket geri ödenebilir bir yükümlülükle baş başa kalır. Üçüncü hata, birden fazla tahvilin toplam etkisini hesaplamamaktır; hepsi aynı tura dönüşür ve aynı ortakları birlikte seyreltir. Dördüncü hata, faizin dönüşmek yerine nakit isteneceği ihtimalini hiç sormamaktır; nadir bir düzenlemedir ama karşılaşıldığında nakit akışını doğrudan etkiler.

Uygulamada

Yaygın koşullar on iki ile yirmi dört ay vade, yüzde beş ile on faiz, yüzde on beş ile yirmi beş iskonto ve umulan bir sonraki değerlemeye yakın bir tavandır. Tur gelmezse ne olacağını düzenleyen madde önemlidir: belirli bir değerleme üzerinden otomatik dönüşüm, kimsenin ödeyemeyeceği bir geri ödeme talebinden her iki taraf için de öngörülebilirdir. Hangi belgeyi imzalarsanız imzalayın, dönüşüm koşullarını iki yıl sonra bulabileceğiniz bir yerde saklayın. Koşullar arasında en çok gözden kaçan kalem vadedir.

Ne sormalı

Vade dolduğunda hâlâ fiyatlanmış tur yapılmamışsa ne olacağını sorun ve net bir cevapta ısrar edin: belirli bir değerleme üzerinden otomatik dönüşüm, kimsenin ödeyemeyeceği bir geri ödeme hakkından her iki taraf için de iyidir. İkinci olarak faizin dönüşüp dönüşmediğini sorun ve tavan üzerine pazarlığa oturmadan önce faiziyle birlikte dönüşecek tutarı hesaplayın, çünkü yüzde sekiz üzerinden iki yıl, çoğu iskonto tartışmasından daha fazlasını değiştirir. Üçüncü olarak başka dönüştürülebilir belgeler olup olmadığını ve koşullarını sorun; hepsi aynı tura dönüşür ve aynı ortakları seyreltir. Cevapları yazılı alın ve imzalamadan önce avukata gösterin; bu belgeler kısa oldukları için okunmadan imzalanır ve sonuçları ancak turda görünür.

İlgili terimler

• SAFE nedir Yatırımcının bugün ödeyip payları ileride aldığı sözleşme. Borç değildir, faizi ve vadesi yoktur.
• Değerleme tavanı Paranın dönüşeceği en yüksek değerleme. Üst sınırdır, alt sınır değil.
• Pre-money ve post-money farkı Yeni paradan önceki değer ve sonraki değer. Hangisinin kastedildiği birkaç puan fark eder.